مشاوره
صفحه اصلی مقالات شیمیایی پرکلرواتیلن (Perchloroethylene)

پرکلرواتیلن چیست؟

پرکلرواتیلن (Perchloroethylene یا PCE) که با نام شیمیایی رسمی تتراکلرواتیلن (Tetrachloroethylene) شناخته می‌شود، یکی از پرکاربردترین حلال‌های کلردار غیرقابل‌اشتعال در صنایع شیمیایی، نساجی و تولیدی ایران و جهان است. با فرمول مولکولی C₂Cl₄ و شماره CAS 127-18-4، این ماده مایعی شفاف، بی‌رنگ (گاهی زرد کم‌رنگ)، فرار و با بوی ملایم شیرین (شبیه کلروفرم) است که به دلیل قدرت حل‌کنندگی عالی در چربی‌ها، روغن‌ها، گریس‌ها و ترکیبات آلی، تبخیر کامل بدون باقی‌مانده، پایداری شیمیایی بالا و عدم اشتعال، جایگاه ویژه‌ای در بازار مواد شیمیایی صنعتی دارد.

در ایران و بازارهای جهانی اغلب با نام‌های پرک، PCE، پرکلرو یا تتراکلرواتیلن شناخته می‌شود و محصول اصلی بسیاری از تأمین‌کنندگان معتبر (از جمله ما) محسوب می‌گردد.

دانلود آنالیز
ویژگیمقدار / مشخصه فنیاهمیت صنعتی
فرمول شیمیاییC₂Cl₄ترکیب چهار کلر و دو کربن با پیوند دوگانه
جرم مولکولی۱۶۵٫۸۳ g/mol—
شکل ظاهریمایع شفاف بی‌رنگ تا زرد کم‌رنگکیفیت بالا = کاملاً بی‌رنگ
بوملایم شیرین (شبیه اتر/کلروفرم)آستانه تشخیص بو ≈ ۱ ppm
چگالی (در ۲۰ °C)۱٫۶۱۹–۱٫۶۲۳ g/cm³سنگین‌تر از آب –جداسازی آسان
نقطه جوش۱۲۱٫۱–۱۲۱٫۳ °Cتبخیر کنترل‌شده و کامل بدون باقی‌مانده
نقطه ذوب−۲۲٫۳ °Cمایع در دمای اتاق
فشار بخار (۲۰ °C)≈ ۱۸٫۵ mmHgفراریت متوسط – ایده‌آل برای خشکشویی
حلالیت در آب (۲۰ °C)≈ ۰٫۱۵ g/Lتقریباً نامحلول– جداسازی فاز آسان
اشتعال‌پذیریغیرقابل اشتعال (کلاس ۰)ایمن در محیط‌های صنعتی با ریسک آتش
خلوص استاندارد گرید صنعتی≥ ۹۹٫۹٪گریدهای پایین‌تر ریسک اسیدی شدن دارند
پایداریبسیار بالا با پایدارکننده مناسببدون پایدارکننده — تجزیه و تولید HCl

مشخصات پرکلرواتیلن موجود در انبار ما

کشور تولید کننده فرانسه
برند INOVYN┃SOLVAY
بسته بندی بشکه های 330 کیلوگرمی
تحویل فوری
حداقل سفارش 1 بشکه

گریدهای رایج پرکلرواتیلن در بازار ایران

گریدپایدارکننده‌ها / افزودنی‌هاکاربرد اصلیبرندهای معتبر موجود در ایرانمناسب خشکشویی؟
PERSTABIL / Stabilizedحاوی مخلوط پایدارکننده‌های ویژه (اپوکسیدها + آمین‌ها)خشکشویی صنعتی، چربی‌زدایی فلزات، تمیزکاری دقیقINOVYN (سابق Solvay)، Spolchemie، Dow، K&H هلندبله – انتخاب اول
Catalyst Grade / کاتالیستیبدون یا بسیار کم پایدارکنندهفرآیندهای شیمیایی، احیای کاتالیست، پالایشگاهیبرخی تولیدکنندگان چینی/ایرانی، گرید پالایشگاهیخیر – ریسک بالا
Dry Cleaning Gradeنسخه بهینه‌شده PERSTABIL با استاندارد سخت‌گیرانه‌ترخشکشویی حرفه‌ای و صنعتیINOVYN/Solvay سری اروپاییبله – بهترین عملکرد
کاربردهای پرکلرواتیلن
  • خشکشویی صنعتی و حرفه‌ای (بزرگ‌ترین مصرف‌کننده در ایران و جهان) حلال اصلی در ماشین‌های خشکشویی برای حذف چربی، روغن و لکه‌های سخت بدون آسیب به الیاف طبیعی/مصنوعی و رنگ پارچه.
  • چربی‌زدایی و دگریزینگ فلزات (Vapor Degreasing) تمیزکاری قطعات دقیق فلزی قبل از آبکاری، رنگ الکترواستاتیک، جوشکاری، مونتاژ در صنایع خودروسازی، قطعات دقیق، ماشین‌سازی، هوافضا و ابزارسازی.
  • صنایع شیمیایی و پتروشیمی حلال واسط، استخراج، احیای کاتالیست‌ها، ایزومریزاسیون در پالایشگاه‌ها (گرید کاتالیستی).
  • نساجی، چاپ و بسته‌بندی شست‌وشوی صنعتی پارچه، حذف لکه‌های روغنی، تمیزکاری سیلندرها و تجهیزات چاپ.
  • تولید چسب، پوشش و عایق حلال در فرمولاسیون چسب‌های صنعتی ضدآب (کفش، چرم، تایر)، پوشش‌های مقاوم، پولیش سنگ/فلز.
  • سایر کاربردها پاک‌کننده جوهر و رنگ، تولید برخی روان‌کننده‌ها، استخراج روغن‌های گیاهی/اسانس، تمیزکاری الکترونیک (گریدهای خاص).

 

نحوه نگهداری پرکلرواتیلن

پرکلرواتیلن باید در ظروف دربسته و مقاوم نگهداری شود و دور از نور مستقیم خورشید، حرارت و سطوح ناسازگار قرار گیرد. محیط نگهداری باید خشک و دارای تهویه مناسب باشد و از تماس مستقیم با پوست یا استنشاق بخارات جلوگیری شود.

نکات ایمنی

پرکلرواتیلن طبق طبقه‌بندی GHS و IARC گروه ۲A (مشکوک به سرطان‌زایی در انسان) است و اثرات اصلی آن بر سیستم عصبی مرکزی، کبد، کلیه و تنفس گزارش شده.

خطرات اصلی

  • H351: مشکوک به سرطان‌زایی (استنشاق طولانی‌مدت)
  • H412: آسیب‌رسان طولانی‌مدت به محیط آبی
  • تحریک شدید چشم، پوست و مجاری تنفسی
  • اثرات CNS: سرگیجه، سردرد، خواب‌آلودگی، کاهش هوشیاری (غلظت بالا)

اقدامات حفاظتی اجباری

  • تهویه موضعی قوی یا هود شیمیایی با سرعت مکش حداقل ۰٫۵ m/s
  • تجهیزات حفاظت فردی: دستکش نیتریل/بوتیل ضخیم، عینک ایمنی کامل، ماسک تنفسی فیلتر آلی A2 یا بالاتر، لباس کار یک‌تکه ضد نفوذ، کفش ایمنی
  • ممنوعیت مطلق: خوردن، آشامیدن، سیگار در محیط کار
  • حد مجاز مواجهه (ایران/جهانی): حدود ۵۰–۱۰۰ ppm (۸ ساعته) – چک استاندارد محلی
  • اقدام در حوادث:
    • پوست: شستشو فوری با آب و صابون حداقل ۱۵ دقیقه
    • چشم: شستشو با آب تمیز حداقل ۱۵ دقیقه → مراجعه فوری چشم‌پزشک
    • استنشاق: انتقال به هوای تازه، اکسیژن در صورت نیاز → پزشک
  • آموزش دوره‌ای کارکنان + مانیتورینگ پزشکی منظم الزامی است.

وضعیت بازار و مقررات ۱۴۰۵–۱۴۰۶ (ایران و جهان)

 

در اتحادیه اروپا و آمریکا (EPA TSCA ۲۰۲۴–۲۰۲۵) استفاده صنعتی/تجاری PCE در بسیاری موارد محدود یا فاز اوت شده (مثلاً خشکشویی تا ۲۰۲۶–۲۰۲۷ در برخی گریدها). در ایران هنوز مجاز است اما نظارت سازمان استاندارد و محیط زیست سخت‌گیرتر شده و واردات فقط از برندهای معتبر با گواهی MSDS/COA امکان‌پذیر است.

قیمت جهانی PCE در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۳۵۰–۱۸۵۰ دلار/MT (بسته به منطقه و گرید) بوده و در ایران به دلیل نوسان ارز و هزینه حمل، قیمت عمده معمولاً بر اساس استعلام روز محاسبه می‌شود.

جمع‌بندی و پیشنهاد ما به عنوان تأمین‌کننده اصلی پرکلرواتیلن

 

پرکلرواتیلن همچنان حلال طلایی برای کاربردهای صنعتی سنگین است که نیاز به قدرت پاک‌کنندگی بالا، تبخیر کامل بدون باقی‌مانده و عدم اشتعال دارند. موفقیت استفاده از آن به انتخاب گرید مناسب (PERSTABIL برای اکثر مصارف)، تأمین‌کننده معتبر، رعایت دقیق MSDS و تجهیزات حفاظتی حرفه‌ای بستگی دارد.

اگر به دنبال پرکلرواتیلن با کیفیت اروپایی (گرید PERSTABIL، بشکه ۳۳۰ کیلویی، آنالیز معتبر، قیمت رقابتی و تحویل فوری) هستید، تیم ما آماده ارائه مشاوره فنی، نمونه، آنالیز و قیمت روز است.

قیمت جهانی PCE در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۳۵۰–۱۸۵۰ دلار/MT (بسته به منطقه و گرید) بوده و در ایران به دلیل نوسان ارز و هزینه حمل، قیمت عمده معمولاً بر اساس استعلام روز محاسبه می‌شود.

قیمت پرکلرواتیلن در ایران چقدر است و چه عواملی روی قیمت تأثیر می‌گذارد؟
قیمت پرکلرواتیلن (به ویژه گرید PERSTABIL اروپایی) در سال ۱۴۰۴–۱۴۰۵ معمولاً بر اساس نوسان نرخ ارز، هزینه حمل دریایی، برند (INOVYN/Solvay یا مشابه) و حجم سفارش تعیین می‌شود. برای قیمت دقیق و به‌روز، استعلام بگیرید (قیمت عمده بشکه ۳۳۰ کیلویی معمولاً رقابتی‌تر است). عوامل اصلی: نرخ یورو/دلار، تحریم‌های حمل، تقاضای خشکشویی و فلزکاری، و موجودی انبار.
بهترین برند پرکلرواتیلن برای خشکشویی صنعتی کدام است؟
بهترین و پایدارترین گزینه در ایران، گرید PERSTABIL از برندهای اروپایی مانند INOVYN (سابق Solvay)، Spolchemie یا Dow است. این گریدها پایدارکننده قوی دارند، کمتر اسیدی می‌شوند و عمر مفید بیشتری در ماشین‌های خشکشویی ایجاد می‌کنند. گریدهای چینی ارزان‌تر هستند اما معمولاً پایداری کمتری دارند و ممکن است به مرور باعث خوردگی یا کاهش کیفیت تمیزکاری شوند.
آیا پرکلرواتیلن سرطان‌زا است و خطرات سلامتی آن چیست؟
پرکلرواتیلن توسط IARC در گروه ۲A (مشکوک به سرطان‌زایی در انسان) طبقه‌بندی شده است. خطرات اصلی شامل اثرات بر سیستم عصبی مرکزی (سرگیجه، سردرد، خواب‌آلودگی)، تحریک چشم/پوست/تنفس و در مواجهه طولانی‌مدت احتمال آسیب به کبد و کلیه است. با رعایت تهویه قوی، ماسک A2، دستکش نیتریل و حد مجاز مواجهه (۵۰–۱۰۰ ppm) می‌توان ریسک را به حداقل رساند. در اتحادیه اروپا استفاده در خشکشویی تا چند سال آینده محدود خواهد شد.
تفاوت گرید PERSTABIL و گرید کاتالیستی پرکلرواتیلن چیست؟
گرید PERSTABIL (پایدارشده): حاوی افزودنی‌های ضدتجزیه است → مناسب خشکشویی، چربی‌زدایی فلزات و تمیزکاری صنعتی (انتخاب اول اکثر کارخانه‌ها) گرید کاتالیستی (بدون یا کم‌پایدارکننده): برای فرآیندهای شیمیایی فعال (احیای کاتالیست، ایزومریزاسیون، تولید واسط شیمیایی) استفاده می‌شود اگر برای خشکشویی یا تمیزکاری فلز می‌خواهید، حتماً PERSTABIL انتخاب کنید تا از اسیدی شدن و آسیب به تجهیزات جلوگیری شود.
نحوه نگهداری پرکلرواتیلن در انبار صنعتی چگونه باید باشد؟
پرکلرواتیلن را در بشکه‌های دربسته، روی پالت، در محیط خنک، خشک و با تهویه مکانیکی قوی نگهداری کنید. دور از نور مستقیم خورشید، حرارت، فلزات فعال (آلومینیوم، منیزیم)، بازهای قوی و اکسیدان‌ها باشد. در صورت نشت، محل را سریع تهویه کنید و با جاذب غیرقابل‌اشتعال جمع‌آوری نمایید. برچسب MSDS و هشدار خطر روی هر بشکه الزامی است.

بیشتر بخوانید